Het onderwijs aan Ets Haim
Vanaf de oprichting in 1616 tot in 1940 was Ets Haim in de
eerste plaats een school voor de jonge (mannelijke) leden van de
Gemeente. Leidraad hierbij was het 17de eeuwse principe van de
universele mens: onderwijs moest studenten niet alleen kennis en
vaardigheden bijbrengen, maar diende de vorming van de gehele
persoonlijkheid. In de 19de eeuw stak de Portugees-Israëlietische
Armenschool in kwaliteit uit boven andere Amsterdamse armenscholen.
Aan de onderwijsfunctie van Ets Haim kwam met de Tweede
Wereldoorlog een einde, daarvoor was de Gemeente te zeer
gedecimeerd.
Er bestond destijds een scheiding tussen het onderwijsmateriaal dat
ter beschikking werd gesteld aan de leerlingen en de
bibliotheekcollectie. Ets Haim bezat bepaalde boekensets die in de
verschillende klassen werden gebruikt. De oorspronkelijke
bibliotheek was vooral ingericht met studie- en naslagmateriaal
voor docenten en studenten van de bovenbouw.
Origineel onderwijsmateriaal is zeer schaars in de collectie van
Ets Haim. Door het intensieve gebruik waren de boeken na verloop
van tijd volledig stuk gelezen en werden deze vernietigd. Eén van
de hoofddoelen van het onderricht was passieve en actieve
beheersing van de Hebreeuwse taal. In de collectie zijn dan ook
relatief veel grammaticaboeken te vinden.
Sapha Berura Menasseh ben Israel, Amsterdam 1647
Hebreeuwse grammatica in het Spaans, gekopieerd door Salomon d'Oliveyra. Handschrift op papier.
Melechet hadikdoekIsaac Aboab, Amsterdam of Recife 1647
Hebreeuwse grammatica. Handschrift op papier, gekopieerd door David Franco Mendes in 1728.
De twee tafelen van het VerbondJesaja Hurwitz, Amsterdam 1698
Een internationale beschrijving van het onderwijs aan Ets Haim, gebonden in Statenbijbelband.
Hadrachat hajeled Schwabacher, Fürth 1816
Hebreeuws, Jiddisj en Duits alfabetboekje met gekleurde illustraties.
